Terapia wad postawy - metody analizy postawy

Niemożliwe jest skonstruowanie jedynego, konkretnego wzorca postawy idealnej. Zależy ona od bardzo wielu różnorodnych i zmiennych czynników jak wiek, płeć, typ budowy ciała, środowisko, genetyka. Postawa zmienia się nie tylko w zależności od wieku człowieka. Może ona ulegać poprawie lub pogarszać się pod wpływem czynników wewnętrznych (choroby) i zewnętrznych (złe nawyki, wypadki). Niekorzystne czynniki powinny być szybko rozpoznawane i likwidowane, żeby nie dopuścić do utrwalenia się ich szkodliwego wpływu na postawę.

Pojęcie prawidłowej postawy ciała jest dość szerokie. Przyjmuje się, że powinna ona zapewniać harmonijne działanie organizmu z największą możliwą wydolnością oraz być możliwie jak najbardziej symetryczna.

Ocena postawy - metody analizy postawy

Ocena wad postawy jest wykonywana metodą obiektywną lub subiektywną.

Metoda subiektywna polega głównie na ocenie wizualnej – sprawdza się ułożenie konkretnych punktów na ciele względem siebie. Niewymagane jest użycie specjalistycznego sprzętu. W metodach subiektywnych oceniający polega głównie na swoim doświadczeniu, wiedzy i spostrzegawczości - jest zatem obarczona dużym ryzykiem błędu.

W metodzie obiektywnej wykorzystuje się różnego rodzaju sprzęt i prowadzi badania według określonych protokołów. Obecnie na popularności zyskują metody komputerowe badania postawy ciała.

Metoda subiektywna

Sposób opisowy, ocena ustawienia wyznaczonych punktów ciała. Wyróżniamy:

• schemat Klappa
• metodę punktową Kasperczyka
• metodę sylwetkową Wolańskiego

Podczas badania metodą subiektywną oceniamy tak zwaną postawę nawykową, czyli taką, którą przybiera osoba podczas swobodnego stania. Podczas badania osoba oceniana powinna stać nieruchomo przez cały czas jego trwania – dzieci z wiadomych względów mają z tym spore trudności.

Kryteria pomiaru metodą subiektywną są związane z trzema płaszczyznami ciała:

• Płaszczyzna strzałkowa: bierze pod uwagę asymetryczną budowę bocznej części ciała. Prawidłowy układ: głowa niezbyt wysunięta do przodu, dobrze wysklepiona klatka piersiowa, brzuch niewystający przed klatkę, niewysunięte barki i łopatki.
• Płaszczyzna czołowa: ocena przodu i tyłu ciała. Ustawienie głowy i szyi, barków, talii, kolan, ułożenie pośladków.
• Płaszczyzna pozioma: symetryczne punkty na ciele powinny znajdować się w jednej płaszczyźnie. Używana przy diagnozowaniu wad postawy i stóp.

Metoda obiektywna

Bazuje na pomiarach z urządzeń, dzięki czemu charakteryzuje się dokładnością.

• Metoda rejestracyjno-pomiarowa – cirtometria (miękki ołowiany drut do oceny konturu pleców), przyrządy kołeczkowe (np. torakometr, torakograf), konturografy, liniometr (ocena krzywizn kręgosłupa)
• Pomiary bezpośrednie– dorsimetria, antropometria (ustalenie położenia punktów ciała w przestrzeni trójwymiarowej), inklinometry (służą do badania klinicznego pochylenia miednicy)
• Ocena z zastosowaniem fotografii – cieniografia, sylwetkografia, fotometria, fotogrametria (przełożenie obrazu przez rejestr zniekształcający obraz)

Coraz częściej wykorzystuje się symulacje 3D w diagnostyce, dzięki czemu możemy ocenić i obejrzeć problem z wyjątkowymi szczegółami.

Podział wad postawy i ich przyczyny

Rozróżniamy wady wrodzone i nabyte. Te z kolei dzielą się na wady kości i mięśni oraz rozwojowe i nawykowe.

Wady nawykowe wynikają z czynników środowiskowych, fizjologicznych i morfologicznych. Składają się na to siedzący tryb życia, nawyk garbienia się, źle dobrane obuwie i ubrania, u dzieci ciężki plecak szkolny i nieprzystosowane do sylwetki ławki, krzesełka. Częstymi powodami wady postawy jest także nierównomierne napięcie mięśni, wynikające z chorób czy zmęczenia.

Przyczyny powstawania wady są różnej natury, w tym:

• wzrostowe,
• genetyczne,
• przemiany materii,
• mechaniczne,
• krzywicze.

Analiza postawy wykryła wadę – co dalej?

Do zdiagnozowanej wady postawy bądź schorzenia dobiera się odpowiednią formę leczenia. Terapia manualna, fizykoterapia, kinezyterapia – współczesna medycyna opracowała wiele sposobów radzenia sobie z wadą.

Zasadniczo wyróżnia się 3 okresy rozwoju wady:

• 1. okres – zmiany czynnościowe. W tym okresie poszczególne grupy mięśniowe zostają rozciągnięte, inne zaś ulegają skróceniu. Czas trwania tego okresu może wynosić od kilku tygodni do kilku miesięcy zależnie od przyczyn prowadzących do ewolucji wady
• 2. okres – powstawanie przykurczy w obrębie więzadeł, ścięgien oraz mięśni. Czas trwania tego okresu wynosi kilka tygodni, miesięcy bądź lat. Wpływ ćwiczeń w tym czasie jest ciągle efektywny.
• 3. okres – zmiany strukturalne, inaczej zwany okresem utrwalonych przykurczy. W tym okresie wady postawy nazywamy patologicznymi. Ćwiczenia korekcyjne nie eliminują wady, umożliwiają jedynie zapobiegnięcie jej dalszemu postępowaniu.

Nasz ośrodek ATP-FED Łódź oferuje kompleksowe metody leczenia wad postawy. Odwiedź nas i zapoznaj się z naszą ofertą.